Studia Humanistyczno Społeczne
(Humanities and Social Studies)
ISSN 2081-2493

Reforma samorz?dowa, która wesz?a w ?ycie l stycznia 1999 r., gruntownie prze­budowa?a w?adz? publiczna i uk?ad terytorialny Polski. Na mapie administracyjnej kraju po prawie ?wier?wiekowej nieobecno?ci pojawi? si? powiat jako ogniwo po­?rednie mi?dzy gmin? a województwem. Jednak w wyniku uchwalonej 5 czerwca 1998 r. ustawy uzyska? on ca?kowicie inne uprawnienia. Oprócz gminy i wojewódz­twa, sta? si? jednostk? samorz?du terytorialnego. Utworzony ponownie powiat kie­lecki, sk?adaj?cy si? z 19 gmin, sta? si? najwi?kszym powiatem w Polsce, licz?cym oko?o 200 000 mieszka?ców. Jednym z g?ównych powodów decyduj?cych o przy­wróceniu powiatu kieleckiego by? czynnik historyczny.

Bogata przesz?o?? powiatu kieleckiego, si?gaj?ca czasów Ksi?stwa Warszawskiego, istnienie na mapie administracyjnej w Drugiej Rzeczypospolitej, a tak?e po II wojnie ?wiatowej, by?a równie? g?ówn? przyczyn? inspiruj?c? w?adze powiatu do zorgani­zowania - wspólnie ze ?rodowiskiem historyków zwi?zanych z Kielcami - konferen­cji naukowej zatytu?owanej „Z dziejów powiatu kieleckiego 1810-2005". Sens orga­nizowania tego typu konferencji potwierdzi? prof. S?awomir Kalembka, wybitny hi­storyk, pisz?c w recenzji tych materia?ów nast?puj?co:

Historia miejscowa, dzieje regionalne s? wa?nym czynnikiem budowania i umacniania patriotyzmu lokalnego, a jest to istotny element tworzenia zaanga?owania si? ludzi w dzia?ania sprzyjaj?ce awansowi cywilizacyjnemu i kulturalnemu miejsca ich zamiesz­kania. Cz?owiek, który si?ga przyjaznym wzrokiem poza próg w?asnego mieszkania, a tym bardziej poza podwórze, gara?, ogród dzia?kowy, wiele mo?e zrobi? dla rozwoju miast i regionu swego zamieszkania. 45 lat rz?dów komunistycznych, które niszczy?y i tak ju? nieliczne miejscowe elity, a poprzez warszawski centralizm i glajszachtacj? hamowa?y lokalne inicjatywy, wytworzy?y odruchy oboj?tno?ci i pilnowania wy??cz­nie w?asnych interesów w?ród wi?kszo?ci obywateli naszej Ojczyzny. Roszczeniowo?? i niech?? do dzia?a? prospo?ecznych, podtrzymywanych przez ?a?osne dzia?ania znacznej cz??ci ?rodowisk politycznych, tego rodzaju postawy, niebezpieczne dla pa?stwa i spój­no?ci spo?ecze?stwa, gruntuj?. Tak wi?c wszelkie przeciwne temu dzia?ania zas?uguj?, ju? z istoty ich celu, na pozytywna ocen?.

Organizatorzy i uczestnicy konferencji starali si? w ten sposób przybli?y? nadal s?abo znane, a zarazem spopularyzowane dzieje powiatu kieleckiego. Konferencja by?a równie? prób? odpowiedzi na pytanie: jaki jest na obecnym etapie stan bada? podstawowych dotycz?cych omawianego terenu?

Dorobek konferencji po?wieconej dziejom powiatu kieleckiego zawiera kolejny, drugi tom „Studiów Humanistyczno-Spo?ecznych Akademii ?wi?tokrzyskiej". Pub­likowane teksty poruszaj? ró?ne aspekty: od organizacji i funkcjonowania admini­stracji terytorialnej w Ksi?stwie Warszawskim i Królestwie Polskim, poczty w po­wiecie kieleckim w XIX w., a? po zagadnienia polityczne i spo?eczne z okresu I woj­ny ?wiatowej oraz czasów PRL. Ciekaw? problematyk? poruszy? Jacek Wijaczka w artykule dotycz?cym dzia?alno?ci koncernu HASAG w powiecie kieleckim w cza­sach okupacji hitlerowskiej. Tom zamyka tekst autorstwa przedstawicieli w?adz po­wiatu kieleckiego: Zbigniewa Bana?kiewicza i Dariusza D?tki, którzy przedstawili najwa?niejsze problemy z ?ycia spo?eczno-gospodarczego powiatu oraz perspekty­wy jego rozwoju na najbli?sze lata.

Publikowane w ca?o?ci teksty zosta?y oparte na niewykorzystanych jak dot?d ?ró­d?ach archiwalnych, co istotnie wzbogaca faktografi? oraz porz?dkuje nasz? wiedz? o ró?nych aspektach historii powiatu kieleckiego. Konferencja ta jednocze?nie uzmy­s?owi?a - zarówno uczestnikom, jak i organizatorom spotkania - potrzeb? kontynu­owania regionalnych bada? historycznych. Stwierdzono równie?, ?e ich obecny stan pozwala ju? na opracowanie monografii powiatu kieleckiego.

Wojciech Saletra